શરીરના અંગો

  • | |

    બર્સાઇટિસ

    🦴 બર્સાઇટિસ (Bursitis): સાંધાના દુખાવા અને સોજાનું મુખ્ય કારણ – કારણો, લક્ષણો અને શ્રેષ્ઠ ઉપચાર આપણા શરીરમાં સાંધા એ એન્જિનના બેરિંગ જેવા છે, જે હાડકાંને હલનચલન કરવામાં મદદ કરે છે. આ સાંધાની વચ્ચે નાની, પ્રવાહી ભરેલી કોથળીઓ હોય છે જેને ‘બર્સા’ (Bursa) કહેવામાં આવે છે. જ્યારે આ કોથળીઓમાં સોજો આવે છે, ત્યારે તે સ્થિતિને બર્સાઇટિસ…

  • | |

    શરીરના અંગો અને તેના કાર્યો: કુદરતની એક અદ્ભુત રચના

    માનવ શરીર એ કુદરત દ્વારા રચાયેલું સૌથી જટિલ અને શ્રેષ્ઠ યંત્ર છે. ભલે આપણે તેને યંત્ર કહીએ, પરંતુ તે કોઈ સામાન્ય મશીન નથી. તે એક જૈવિક પ્રણાલી છે જે સતત કાર્યરત રહે છે. શ્વાસ લેવાથી લઈને ખોરાક પચાવવા સુધી, અને વિચારવાથી લઈને ચાલવા સુધીની દરેક ક્રિયામાં અનેક અંગો એકસાથે મળીને કામ કરે છે. આપણા શરીરની…

  • |

    એમ.આર.આઈ. વેનોગ્રામ (MRI Venogram)

    એમ.આર.આઈ. વેનોગ્રામ: ચુંબકીય ક્ષેત્રથી શિરાઓની ઝીણવટભરી તપાસ 🧲 એમ.આર.આઈ. વેનોગ્રામ (Magnetic Resonance Imaging Venogram – MRV) એ એક અત્યંત અદ્યતન અને બિન-આક્રમક (non-invasive) મેડિકલ ઇમેજિંગ પરીક્ષણ છે જે શરીરની શિરાઓ (veins) ની વિગતવાર, ઉચ્ચ-રીઝોલ્યુશન છબીઓ બનાવવા માટે શક્તિશાળી ચુંબકીય ક્ષેત્રો અને રેડિયો તરંગોનો ઉપયોગ કરે છે. આ પદ્ધતિ પરંપરાગત એક્સ-રે આધારિત વેનોગ્રામથી અલગ પડે છે…

  • |

    કમ્પ્રેશન સ્ટોકિંગ્સ (Compression Stockings)

    કમ્પ્રેશન સ્ટોકિંગ્સ એ ખાસ પ્રકારના મોજાં છે જે પગ પર હળવો દબાણ (compression) લાગુ પાડે છે. આ દબાણ પગની નસોમાં રક્ત પ્રવાહ સુધારવામાં મદદ કરે છે, સોજો ઘટાડે છે અને પગ સંબંધિત વિવિધ સમસ્યાઓને અટકાવે છે અથવા તેની સારવાર કરે છે. આ સ્ટોકિંગ્સ પગની ઘૂંટીથી શરૂ થઈને ધીમે ધીમે ઉપરની તરફ દબાણ ઘટાડે છે, જે…

  • | |

    લિવર ટ્રાન્સપ્લાન્ટ (Liver Transplant)

    લિવર ટ્રાન્સપ્લાન્ટ એ એક જટિલ સર્જિકલ પ્રક્રિયા છે જેમાં રોગગ્રસ્ત અથવા નિષ્ક્રિય લીવરને દાતાના સ્વસ્થ લીવર વડે બદલવામાં આવે છે. આ પ્રક્રિયા ગંભીર લીવર રોગોથી પીડાતા દર્દીઓ માટે જીવનરક્ષક સાબિત થાય છે, જ્યારે અન્ય કોઈ તબીબી સારવાર અસરકારક ન હોય. લિવર ટ્રાન્સપ્લાન્ટની જરૂરિયાત ક્યારે પડે છે? લિવર એ શરીરનું એક અત્યંત મહત્ત્વપૂર્ણ અંગ છે જે…

  • |

    શોલ્ડર સાંધા રિપ્લેસમેન્ટ

    આ પ્રક્રિયા એવા દર્દીઓ માટે આશાનું કિરણ છે જેઓ ગંભીર ખભાના દુખાવાથી પીડાઈ રહ્યા છે, જેમની હલનચલન મર્યાદિત થઈ ગઈ છે, અને જેમના માટે અન્ય કોઈ રૂઢિચુસ્ત સારવાર (જેમ કે દવાઓ, ફિઝીયોથેરાપી, ઇન્જેક્શન) અસરકારક રહી નથી. શોલ્ડર સાંધાને ક્યારે બદલવાની જરૂર પડે છે? ખભાનો સાંધો શરીરનો સૌથી જટિલ અને સૌથી વધુ ગતિશીલ સાંધો છે, જે…

  • | |

    કાર્ટિલેજનોઘસારો (Cartilage Wear and Tear)

    કાર્ટિલેજનો ઘસારો: સાંધાના દુખાવાનું મુખ્ય કારણ શરીરના સાંધાઓમાં જોવા મળતી કાર્ટિલેજ (Cartilage) એક મહત્વપૂર્ણ પેશી છે, જે હાડકાંના છેડાને ઢાંકીને તેમને સરળતાથી એકબીજા પર સરકવામાં મદદ કરે છે. તે એક શોક-એબ્સોર્બર (આંચકા શોષનાર) તરીકે પણ કાર્ય કરે છે, જે સાંધા પર આવતા દબાણને ઘટાડે છે. જ્યારે આ કાર્ટિલેજ ઘસાઈ જાય છે અથવા નુકસાન પામે છે,…

  • |

    ઘુટણ નો ઘસારો

    આ સ્થિતિમાં ઘૂંટણના સાંધામાં રહેલી કાર્ટિલેજ (Cartilage) ધીમે ધીમે ઘસાઈ જાય છે. કાર્ટિલેજ એ એક સ્થિતિસ્થાપક, રબર જેવી પેશી છે જે હાડકાના છેડાને ઢાંકીને રાખે છે અને સાંધાને સરળતાથી હલનચલન કરવામાં મદદ કરે છે. જ્યારે આ કાર્ટિલેજ ઘસાઈ જાય છે, ત્યારે હાડકા એકબીજા સાથે ઘસાવવા માંડે છે, જેના કારણે દુખાવો, જડતા, સોજો અને હલનચલનમાં મુશ્કેલી…

  • |

    સાક્રલ પેઇન

    સાક્રલ પેઈન, જેને ટ્રાઈએંગ્યુલર પેઈન પણ કહેવાય છે, એ કરોડરજ્જુના સૌથી નીચેના ભાગમાં, કમર અને નિતંબની વચ્ચે આવેલા ત્રિકોણાકાર હાડકા સાક્રમ માં થતો દુખાવો છે. આ હાડકું નિતંબના હાડકાં (ઇલિયાક બોન્સ) સાથે જોડાયેલું હોય છે, જે સાક્રોઇલિયાક જોઈન્ટ (Sacroiliac Joint) બનાવે છે. આ જોઈન્ટમાં થતો કોઈપણ પ્રકારનો દુખાવો, સોજો અથવા તણાવ સાક્રલ પેઈનનું કારણ બની…

  • | |

    હિસ્ટામાઇન (Histamine)

    હિસ્ટામાઇન: શરીરનો એક મહત્વપૂર્ણ રસાયણ હિસ્ટામાઇન એક કુદરતી રીતે બનતું રસાયણ છે જે આપણા શરીરમાં ઘણી મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકાઓ ભજવે છે. તે એક પ્રકારનું “બાયોજેનિક એમાઇન” છે, જે એલર્જીક પ્રતિક્રિયાઓ, રોગપ્રતિકારક શક્તિની પ્રતિક્રિયાઓ અને પાચન સહિતની વિવિધ શારીરિક પ્રક્રિયાઓમાં સામેલ છે. જોકે તે એલર્જી માટે જવાબદાર હોવા માટે જાણીતું છે, તે શરીરના યોગ્ય કાર્ય માટે પણ…