ઘણીવાર રાત્રે સૂતી વખતે અચાનક પગની પિંડીમાં તીવ્ર ખેંચાણ આવે છે અને સ્નાયુઓ પથ્થર જેવા સખત થઈ જાય છે. આ સ્થિતિને આપણે સામાન્ય ભાષામાં ‘ગોટલા ચડવા’ અને અંગ્રેજીમાં ‘મસલ ક્રેમ્પ્સ’ (Muscle Cramps) કહીએ છીએ. આ દુખાવો એટલો અસહ્ય હોય છે કે વ્યક્તિ થોડીવાર માટે હલનચલન પણ કરી શકતી નથી. મસલ ક્રેમ્પ્સ થવાના ઘણા કારણો હોઈ…
આજના સમયમાં હાડકાં અને સાંધાના દુખાવાની સમસ્યા ઘરે-ઘરે જોવા મળે છે. જ્યારે પણ આપણે થાક અથવા કમરના દુખાવાની ફરિયાદ કરીએ છીએ, ત્યારે સૌથી પહેલા વિટામિન ડી (Vitamin D) અને કેલ્શિયમ (Calcium) ની ઉણપની ચર્ચા થાય છે. ઘણા લોકો માને છે કે રોજ સવારે થોડી મિનિટો તડકામાં બેસવાથી આ ઉણપ દૂર થઈ જાય છે, જ્યારે કેટલાક…
લકવો (Stroke/Paralysis) થયા પછી જ્યારે શરીરમાં રિકવરી આવવાની શરૂઆત થાય છે, ત્યારે ઘણા દર્દીઓ અનુભવે છે કે તેમનો હાથ ધીમે-ધીમે અક્કડ થવા લાગ્યો છે. આંગળીઓ મુઠ્ઠીની જેમ વળી જાય છે, કોણી વાંકી થઈ જાય છે અને હાથને સીધો કરવો અત્યંત મુશ્કેલ બને છે. તબીબી ભાષામાં આ સ્થિતિને ‘સ્પાસ્ટીસીટી’ (Spasticity) કહેવામાં આવે છે. સ્પાસ્ટીસીટી એ સ્નાયુઓની…
બેલ પાલ્સી (Bell’s Palsy) એ એક એવી સ્થિતિ છે જેમાં મોઢાના એક બાજુના સ્નાયુઓ અચાનક નબળા પડી જાય છે અથવા લકવાગ્રસ્ત થઈ જાય છે. આ ત્યારે થાય છે જ્યારે ચહેરાના હલનચલન માટે જવાબદાર ‘સેવન્થ ક્રેનિયલ નર્વ’ (Facial Nerve) માં સોજો આવે છે. આ સ્થિતિમાં દર્દીનું મોઢું એક તરફ ખેંચાઈ જાય છે, આંખ બંધ કરવામાં તકલીફ…
ફાઈબ્રોમાયાલ્જિયા (Fibromyalgia) એ એક જટિલ અને દીર્ઘકાલીન સ્થિતિ છે, જેમાં વ્યક્તિ આખા શરીરમાં ફેલાયેલા સ્નાયુબદ્ધ દુખાવા, થાક, ઊંઘની સમસ્યા અને માનસિક તણાવનો અનુભવ કરે છે. આ રોગના દર્દીઓ માટે જમીન પર સામાન્ય કસરત કરવી ઘણીવાર અત્યંત પીડાદાયક અને પડકારજનક હોય છે, કારણ કે તેમના સ્નાયુઓ સામાન્ય દબાણ પણ સહન કરી શકતા નથી. આવી સ્થિતિમાં એક્વાથેરાપી…
કમ્પાઉન્ડ એક્સરસાઇઝ એ શારીરિક તાકાત વધારવા, ફિટનેસમાં સુધારો કરવા અને એકંદર શારીરિક પ્રદર્શનને વધારવા માટેની સૌથી અસરકારક રીતોમાંની એક છે. ‘આઇસોલેશન એક્સરસાઇઝ’ (કે જે માત્ર એક જ સ્નાયુ પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરે છે) તેનાથી વિપરીત, કમ્પાઉન્ડ એક્સરસાઇઝ એક જ સમયે બહુવિધ સ્નાયુ જૂથો (muscle groups) અને સાંધાઓ પર કામ કરે છે. આ કારણોસર, તમામ ફિટનેસ…
ફ્રોઝન શોલ્ડર (જેને તબીબી ભાષામાં એડહેસિવ કેપ્સ્યુલાટીસ – Adhesive Capsulitis કહેવામાં આવે છે) એ એક અત્યંત પીડાદાયક અને અક્ષમ કરતી સ્થિતિ છે. આ બીમારીમાં ખભામાં ભારે જડતા આવે છે, હલનચલનની ક્ષમતા (Range of Motion) ઘટી જાય છે અને રોજિંદા કાર્યો કરવા મુશ્કેલ બની જાય છે. આ સમસ્યા સામાન્ય રીતે ધીમે ધીમે વિકસે છે અને તેને…
કમરથી લઈને પગ સુધી ઉતરતો દુખાવો એ ખૂબ જ સામાન્ય સમસ્યા છે. મોટાભાગના લોકો જ્યારે પગમાં ઝણઝણાટી કે દુખાવો અનુભવે છે, ત્યારે તરત જ માની લે છે કે તેમને ‘સાયટિકા’ (Sciatica) થયો છે. પરંતુ, તબીબી વિજ્ઞાનમાં એક બીજી સ્થિતિ પણ છે જે સાયટિકા જેવી જ દેખાય છે, જેને ‘પિરીફોર્મિસ સિન્ડ્રોમ’ (Piriformis Syndrome) કહેવામાં આવે છે….
આજના યુગમાં જ્યારે આપણો મોટાભાગનો સમય ઓફિસની ખુરશી પર બેસીને પસાર થાય છે, ત્યારે કમરના એકદમ નીચેના છેડે થતો દુખાવો ઘણો સામાન્ય બની ગયો છે. આ હાડકાને ટેલબોન (Tailbone) અથવા તબીબી ભાષામાં કોકિક્સ (Coccyx) કહેવામાં આવે છે. આ દુખાવાને ‘કોકિડાયનિયા’ (Coccydynia) તરીકે ઓળખવામાં આવે છે. ઘણીવાર લોકો માને છે કે આ દુખાવો માત્ર હાડકાનો છે,…
કાંડાના ભાગે અચાનક ઉભરી આવતી નાની, નરમ અને ગોળ ગાંઠ ઘણીવાર ચિંતાનું કારણ બને છે. તબીબી ભાષામાં તેને ‘ગેન્ગ્લિયન સિસ્ટ’ (Ganglion Cyst) અથવા સામાન્ય બોલીમાં ‘પાણીની ગાંઠ’ કહેવામાં આવે છે. આ કોઈ કેન્સરની ગાંઠ નથી, પરંતુ તે કાંડાની હલનચલનમાં અવરોધ અને દુખાવો પેદા કરી શકે છે. મોટાભાગના કિસ્સાઓમાં લોકો તેને દબાવીને કે ઘરેલું નુસખાથી મટાડવાનો…
