આપણા શરીરની રોગપ્રતિકારક શક્તિ (Immune System) સામાન્ય રીતે શરીરને બેક્ટેરિયા, વાયરસ અને અન્ય હાનિકારક જીવાણુઓથી બચાવવાનું કામ કરે છે. પરંતુ કેટલીક પરિસ્થિતિઓમાં આ જ રોગપ્રતિકારક શક્તિ ભૂલથી શરીરના પોતાના જ કોષો અને તંતુઓ પર હુમલો કરવા લાગે છે. આવી સ્થિતિને ઓટોઇમ્યુન રોગ (Autoimmune Disease) કહેવામાં આવે છે. ઓટોઇમ્યુન રોગોમાં લ્યુપસ (Systemic Lupus Erythematosus – SLE),…
કોઈ વ્યક્તિનો હાથ, પગ અથવા અન્ય કોઈ અંગ અકસ્માત, ડાયાબિટીસ, કેન્સર, ગંભીર ઇન્ફેક્શન અથવા અન્ય કોઈ તબીબી કારણસર કાપવો પડે ત્યારે સામાન્ય રીતે એવું માનવામાં આવે છે કે હવે તે અંગ સાથે જોડાયેલો દુખાવો પણ સમાપ્ત થઈ જશે. પરંતુ હકીકતમાં ઘણા લોકો એવા હોય છે જેમને કપાઈ ગયેલા અંગમાં પણ સતત દુખાવો, બળતરા, કળતર, વીજળીનો…
સિઝેરિયન (C-section) દ્વારા બાળકનો જન્મ આજના સમયમાં ખૂબ જ સામાન્ય પ્રક્રિયા બની ગઈ છે. ઘણી મહિલાઓ માટે આ સર્જરી જીવન બચાવનારી સાબિત થાય છે. જોકે, સર્જરી પછી પેટના નીચેના ભાગમાં પડતો ડાઘ (Scar) માત્ર દેખાવ પૂરતો જ પ્રશ્ન નથી. સમય જતાં આ ડાઘની આસપાસની ચામડી, અંદરના ટિશ્યૂ અને ફેશિયા (Fascia) જકડાઈ જાય છે, જેના કારણે…
ઘણી મહિલાઓને માસિક શરૂ થવાના લગભગ 5 થી 10 દિવસ પહેલાં શરીર અને મનમાં વિવિધ પ્રકારના ફેરફારો અનુભવાય છે. આ સ્થિતિને પ્રિ-મેન્સ્ટ્રુઅલ સિન્ડ્રોમ (Premenstrual Syndrome – PMS) કહેવામાં આવે છે. PMS દરમિયાન માત્ર પેટમાં દુખાવો કે થાક જ નહીં, પરંતુ મૂડ સ્વિંગ્સ, ચીડિયાપણું, ચિંતા, ઉદાસીનતા, ભાવનાત્મક અસ્થિરતા અને એકાગ્રતામાં ઘટાડો જેવા લક્ષણો પણ જોવા મળે…
પ્રસ્તાવના ફ્લેટ બેક પોશ્ચર એ કરોડરજ્જુની એક એવી સ્થિતિ છે જેમાં કમરનો કુદરતી વળાંક (જેને લોર્ડોસિસ કહેવાય છે) ઓછો થઈ જાય છે અથવા સંપૂર્ણપણે સપાટ થઈ જાય છે. સામાન્ય રીતે, કટિ મેરૂદંડમાં લોર્ડોસિસ નામનો હળવો અંદરની તરફ વળાંક હોય છે, જે આંચકાને શોષવામાં, સંતુલન જાળવવામાં અને હલનચલનને ટેકો આપવામાં મદદ કરે છે. ફ્લેટ બેક પોશ્ચર…
મહિલાઓના જીવનમાં 40 વર્ષની ઉંમર પછી શરીરમાં અનેક પ્રકારના કુદરતી ફેરફારો શરૂ થાય છે. ખાસ કરીને મેનોપોઝ (રજોનિવૃત્તિ) નજીક આવતાં એસ્ટ્રોજન હોર્મોનનું પ્રમાણ ઘટવા લાગે છે, જે હાડકાંના આરોગ્ય પર સીધી અસર કરે છે. પરિણામે હાડકાંની ઘનતા (Bone Density) ધીમે ધીમે ઘટે છે અને ઓસ્ટિયોપેનિયા (Osteopenia) અથવા ઓસ્ટિયોપોરોસિસ (Osteoporosis) જેવી સ્થિતિનું જોખમ વધી શકે છે….
ઘણી વખત શરીરની ઇજા સંપૂર્ણપણે રૂઝાઈ ગયા પછી પણ દુખાવો લાંબા સમય સુધી ચાલુ રહે છે. એક્સ-રે, એમઆરઆઈ અથવા અન્ય તપાસોમાં બધું સામાન્ય દેખાતું હોવા છતાં વ્યક્તિ સતત પીડા અનુભવતી રહે છે. આવી સ્થિતિમાં સમસ્યા માત્ર શરીરના ભાગમાં જ નહીં પરંતુ મગજમાં સર્જાયેલી “પેઇન મેમરી” (Pain Memory) સાથે પણ જોડાયેલી હોઈ શકે છે. આધુનિક ન્યુરોસાયન્સ…
નવજાત શિશુના આગમન સાથે માતા-પિતાના જીવનમાં ખુશીઓ તો આવે જ છે, પરંતુ સાથે-સાથે શારીરિક શ્રમ પણ વધે છે. બાળકને વારંવાર તેડવું, દૂધ પીવડાવવું અને તેને ખોળામાં ઊંચકવાથી ઘણી સ્ત્રીઓને અંગૂઠા અને કાંડાના ભાગમાં અસહ્ય દુખાવો થવા લાગે છે. તબીબી ભાષામાં આ સ્થિતિને ‘દ ક્વાર્વેન ટેનોસિનોવાઇટિસ’ (De Quervain’s Tenosynovitis) કહેવામાં આવે છે, જે સામાન્ય રીતે ‘મમ્મી…
આજના સમયમાં આપણે સ્માર્ટફોન વગર એક ક્ષણ પણ રહી શકતા નથી. સોશિયલ મીડિયા, બેંકિંગ, શોપિંગ કે મનોરંજન—બધું જ એક ક્લિક પર છે. પરંતુ, શું તમે ક્યારેય નોંધ્યું છે કે જ્યારે તમે સ્માર્ટફોન વાપરો છો ત્યારે તમારી ગરદન કેટલી નીચે નમેલી હોય છે? સતત ગરદન નમાવીને સ્માર્ટફોન વાપરવાની આ આદતને કારણે ઉદભવતી શારીરિક સમસ્યાને તબીબી ભાષામાં…
મહિલાઓના સ્વાસ્થ્ય સાથે જોડાયેલી કેટલીક સમસ્યાઓ એવી હોય છે જેના વિશે ખુલ્લેઆમ ચર્ચા થતી નથી. પરિણામે ઘણી મહિલાઓ વર્ષો સુધી દુખાવો સહન કરતી રહે છે, પરંતુ યોગ્ય નિદાન અને સારવાર સુધી પહોંચી શકતી નથી. આવી જ એક સ્થિતિ છે વલ્વોડાઇનીયા (Vulvodynia). વલ્વોડાઇનીયા એ મહિલાના બાહ્ય જનન અંગોના ભાગ એટલે કે વલ્વા (Vulva) વિસ્તારમાં થતો લાંબા…
