ઘૂંટણના સાંધાનું રિપ્લેસમેન્ટ, જેને સામાન્ય ભાષામાં ઘૂંટણનો બદલો અથવા તબીબી ભાષામાં ટોટલ ની રિપ્લેસમેન્ટ (Total Knee Replacement – TKR) કહેવાય છે, તે એક શસ્ત્રક્રિયા છે જેમાં ઘૂંટણના નુકસાન પામેલા અથવા રોગગ્રસ્ત ભાગોને કૃત્રિમ ધાતુ અને પ્લાસ્ટિકના ઘટકો (પ્રોસ્થેસિસ) વડે બદલવામાં આવે છે. આ પ્રક્રિયા એવા લોકો માટે આશાનું કિરણ છે જેઓ ગંભીર ઘૂંટણના દુખાવાથી પીડાઈ…
ઘૂંટણમાંથી ‘કટ કટ’ અવાજ આવવો: કારણો, ચિંતાઓ અને ઉપચાર ઘણી વાર આપણે બેસતી વખતે, ઊભા થતી વખતે, સીડી ચડતી કે ઉતરતી વખતે અથવા કસરત કરતી વખતે ઘૂંટણમાંથી ‘કટ કટ’ અવાજ સાંભળીએ છીએ. આ અવાજને તબીબી ભાષામાં ક્રેપિટસ (Crepitus) કહેવાય છે. સામાન્ય રીતે, જો આ અવાજ સાથે દુખાવો, સોજો કે હલનચલનમાં કોઈ તકલીફ ન થતી હોય,…
ઘૂંટણમાં પાણી ભરાવું: કારણો, લક્ષણો અને ઉપચાર ઘૂંટણ એ આપણા શરીરનો એક મહત્ત્વનો અને જટિલ સાંધો છે, જે ચાલવા, દોડવા, કૂદવા અને બેસવા-ઊભા થવા જેવી દૈનિક પ્રવૃત્તિઓ માટે અનિવાર્ય છે. જ્યારે આ ઘૂંટણના સાંધામાં અસામાન્ય રીતે પ્રવાહી જમા થાય છે, ત્યારે તેને ‘ઘૂંટણમાં પાણી ભરાવું’ અથવા ‘ઘૂંટણનો સોજો’ (Knee Effusion) કહેવાય છે. આ એક સામાન્ય…
આ સ્થિતિમાં ઘૂંટણના સાંધામાં રહેલી કાર્ટિલેજ (Cartilage) ધીમે ધીમે ઘસાઈ જાય છે. કાર્ટિલેજ એ એક સ્થિતિસ્થાપક, રબર જેવી પેશી છે જે હાડકાના છેડાને ઢાંકીને રાખે છે અને સાંધાને સરળતાથી હલનચલન કરવામાં મદદ કરે છે. જ્યારે આ કાર્ટિલેજ ઘસાઈ જાય છે, ત્યારે હાડકા એકબીજા સાથે ઘસાવવા માંડે છે, જેના કારણે દુખાવો, જડતા, સોજો અને હલનચલનમાં મુશ્કેલી…
ફૂટબોલ ખેલાડીઓ માટે ઘૂંટણની મજબૂતીકરણ: ઈજા નિવારણ અને પ્રદર્શનની ચાવી ⚽ ફૂટબોલ (Soccer) વિશ્વની સૌથી લોકપ્રિય રમતોમાંની એક છે, જે ગતિ, શક્તિ અને સહનશક્તિની માંગ કરે છે. આ રમતમાં ઘૂંટણ (Knee) નું મહત્ત્વનું સ્થાન છે, કારણ કે તે દોડવું, કૂદવું, અચાનક દિશા બદલવી (Cutting), અને બોલને કીક મારવા જેવી તમામ નિર્ણાયક હિલચાલમાં મુખ્ય ધરી તરીકે…
ઘૂંટણનો સાંધો (Knee Joint) શરીરના સૌથી મોટા અને સૌથી વધુ ઉપયોગમાં લેવાતા સાંધાઓમાંનો એક છે. સમય જતાં અને સતત ઉપયોગને કારણે, ઘૂંટણના સાંધામાં ઘસારો (Wear and Tear) થવો સામાન્ય છે. તબીબી ભાષામાં આ સ્થિતિને મોટે ભાગે ઓસ્ટિઓઆર્થ્રાઇટિસ (Osteoarthritis – OA) તરીકે ઓળખવામાં આવે છે. આ સ્થિતિમાં, હાડકાંના છેડાને આવરી લેતું રક્ષણાત્મક કોમલાસ્થિ (Cartilage) ધીમે ધીમે…
હીટ થેરાપી (Heat Therapy), જેને સામાન્ય ભાષામાં ગરમ શેક અથવા થર્મોથેરાપી કહેવામાં આવે છે, તે એક સરળ, સસ્તો અને અસરકારક ઉપચાર છે જેનો ઉપયોગ પીડા વ્યવસ્થાપન, સ્નાયુઓની જકડતા (Stiffness) ઘટાડવા અને આરામ આપવા માટે સદીઓથી કરવામાં આવે છે. આ ઉપચારમાં શરીરના ચોક્કસ ભાગ પર ગરમી લાગુ કરવામાં આવે છે, જેનાથી રક્ત પરિભ્રમણ વધે છે અને…
આઈસ થેરાપી (Ice Therapy), જેને કોલ્ડ થેરાપી (Cold Therapy) અથવા ક્રાયોથેરાપી (Cryotherapy) પણ કહેવામાં આવે છે, તે એક સરળ છતાં અત્યંત અસરકારક ઉપચાર પદ્ધતિ છે. આ ઉપચારમાં બરફ (આઇસ), કોલ્ડ પેક, અથવા ઠંડા પાણીનો ઉપયોગ કરીને શરીરના ચોક્કસ ભાગનું તાપમાન ઘટાડવામાં આવે છે. આઇસ થેરાપી મુખ્યત્વે તીવ્ર (Acute) ઈજાઓ અને સોજાના વ્યવસ્થાપન માટે વપરાય છે,…
મેનિસ્કસ, જે આપણા ઘૂંટણના સાંધામાં આવેલી એક અર્ધ-ચંદ્રાકાર કોમળ કાર્ટિલેજ પેશી છે, તે આઘાત શોષક (shock absorber) તરીકે કાર્ય કરે છે. તે સાંધાના હાડકાં વચ્ચે ઘર્ષણ ઘટાડે છે અને તેને સ્થિરતા આપે છે. મેનિસ્કસમાં થતો ફાટ (tear) એ એક સામાન્ય ઘૂંટણની ઈજા છે, જે ખાસ કરીને રમતવીરો, યુવાનો અને વૃદ્ધોમાં જોવા મળે છે. આ ઈજા…
ACL (Anterior Cruciate Ligament), જે ગુજરાતીમાં એન્ટિરિયર ક્રુશિએટ લિગામેન્ટ તરીકે ઓળખાય છે, એ ઘૂંટણના સાંધામાં આવેલો એક મહત્વપૂર્ણ લિગામેન્ટ છે. તે ઘૂંટણને સ્થિર રાખવામાં અને પગના હાડકાં (ટિબિયા) ને આગળની તરફ સરકતા અટકાવવામાં મુખ્ય ભૂમિકા ભજવે છે. ACL માં થતી ઈજા એ રમતવીરો, ખાસ કરીને ફૂટબોલ, બાસ્કેટબોલ, સ્કીઈંગ અને ક્રિકેટ જેવા ખેલાડીઓમાં સામાન્ય છે. આ…
