નસોની નબળાઈ દૂર કરવા માટેના ઉપાયો.

🩸 નસોની નબળાઈ (Nerve Weakness) દૂર કરવાના અચૂક ઉપાયો: કારણો, લક્ષણો અને આહાર

આપણા શરીરમાં નસોનું જાળું ફેલાયેલું છે જે મગજથી શરીરના દરેક અંગ સુધી સંદેશા પહોંચાડવાનું કામ કરે છે. જ્યારે આ નસો નબળી પડે છે અથવા તેમાં લોહીનું પરિભ્રમણ યોગ્ય રીતે થતું નથી, ત્યારે તેને ‘નસોની નબળાઈ’ કહેવામાં આવે છે. આજના સમયમાં બેઠાડુ જીવનશૈલી અને પોષણના અભાવે આ સમસ્યા ખૂબ જ સામાન્ય બની ગઈ છે.

જો સમયસર ધ્યાન ન આપવામાં આવે, તો નસોની નબળાઈ ગંભીર બીમારીઓ જેવી કે સાયટીકા, વેરીકોઝ વેઈન્સ અથવા લકવા તરફ દોરી શકે છે. ચાલો જાણીએ આ સમસ્યાને જડમૂળથી દૂર કરવાના ઉપાયો.

૧. નસોની નબળાઈના મુખ્ય લક્ષણો

શરીરમાં નસો નબળી પડી રહી છે તેના સંકેતો શરૂઆતમાં જ ઓળખી લેવા જોઈએ:

• હાથ અથવા પગમાં વારંવાર ઝણઝણાટી કે કીડી ચડતી હોય તેવું લાગવું (Numbness).
• શરીરના કોઈ ભાગમાં અચાનક સોય ભોંકાતી હોય તેવો દુખાવો થવો.
• સ્નાયુઓમાં ખેંચાણ (Cramps) આવવું, ખાસ કરીને રાત્રે સૂતી વખતે.
• પકડ નબળી પડવી અથવા હાથમાંથી વસ્તુઓ છૂટી જવી.
• અકારણ થાક અને નબળાઈનો અનુભવ થવો.
• નસોનો રંગ વાદળી કે કાળો પડી જવો અને ફૂલી જવી (Varicose Veins).

૨. નસો મજબૂત કરવા માટેના શ્રેષ્ઠ આહાર સ્ત્રોત

નસોની તંદુરસ્તી માટે વિટામિન B12, મેગ્નેશિયમ અને ઓમેગા-૩ ફેટી એસિડ ખૂબ જરૂરી છે.

A. વિટામિન B12 યુક્ત ખોરાક

નસોના પડ (Myelin Sheath) ના રક્ષણ માટે B12 અનિવાર્ય છે.

• ડેરી પ્રોડક્ટ્સ: દૂધ, દહીં, અને પનીરનો સમાવેશ કરો.
• ફણગાવેલા કઠોળ: મગ અને ચણામાં વિટામિન B કોમ્પ્લેક્સ સારી માત્રામાં હોય છે.

B. ઓમેગા-૩ ફેટી એસિડ

તે નસોમાં આવતો સોજો (Inflammation) ઘટાડે છે.

• અખરોટ અને અળસી (Flax seeds): રોજ સવારે પલાળેલા અખરોટ અને એક ચમચી અળસી ખાવાની આદત પાડો.
• ચિયા સીડ્સ: તેને પાણીમાં પલાળીને લેવાથી નસોની બ્લોકેજ ખુલે છે.

C. લીલા પાંદડાવાળા શાકભાજી અને ફળો

• મેગ્નેશિયમ: પાલક અને બ્રોકોલીમાં રહેલું મેગ્નેશિયમ નસોને શાંત કરે છે.
• બેરીઝ: સ્ટ્રોબેરી અને બ્લુબેરી એન્ટી-ઓક્સિડન્ટ્સથી ભરપૂર હોય છે જે નસોના કોષોને નુકસાન થતા બચાવે છે.

૩. અસરકારક ઘરેલું ઉપાયો

૧. સેન્ધવ નમક (Epsom Salt) થી સ્નાન: નવશેકા પાણીમાં સેન્ધવ નમક નાખીને પગ રાખવાથી અથવા સ્નાન કરવાથી નસોનો સોજો ઉતરે છે અને મેગ્નેશિયમનું શોષણ થાય છે. ૨. એપલ સાઇડર વિનેગર: જો વેરીકોઝ વેઈન્સ (ફૂલેલી નસો) ની સમસ્યા હોય, તો એપલ સાઇડર વિનેગરથી હળવા હાથે માલિશ કરવાથી લોહીનું પરિભ્રમણ સુધરે છે. ૩. હળદર વાળું દૂધ: હળદરમાં રહેલું ‘કર્ક્યુમિન’ નસોના દુખાવામાં કુદરતી પેઈનકિલર તરીકે કામ કરે છે.

૪. કસરત અને યોગ (Exercises for Nerves)

બેઠાડુ જીવન નસોનો દુશ્મન છે. નસોને સક્રિય રાખવા માટે નીચેની પ્રવૃત્તિઓ કરો:

• વોકિંગ (ચાલવું): દિવસમાં ૩૦ મિનિટ ઝડપથી ચાલવાથી આખા શરીરમાં બ્લડ સર્ક્યુલેશન સુધરે છે.
• પગ ઉંચા કરવા: દિવસમાં ૧૦ મિનિટ દીવાલના ટેકે પગ ઉંચા રાખીને સૂઈ જાઓ. આનાથી પગની નસોમાં જમા થયેલું અશુદ્ધ લોહી હૃદય તરફ પાછું ફરે છે.
• અનુલોમ-વિલોમ પ્રાણાયામ: આ પ્રાણાયામ નર્વસ સિસ્ટમને શાંત કરે છે અને નસોને શુદ્ધ ઓક્સિજન પહોંચાડે છે.

૫. ખાસ સાવચેતીઓ

• લાંબો સમય એક જગ્યાએ ન બેસો: જો તમારું કામ ઓફિસમાં બેસી રહેવાનું હોય, તો દર એક કલાકે ૫ મિનિટ ચાલો અથવા સ્ટ્રેચિંગ કરો.
• વજન નિયંત્રિત રાખો: વધારે વજન નસો પર દબાણ લાવે છે, જેનાથી નસો દબાવવાની (Nerve Compression) સમસ્યા સર્જાય છે.
• પૂરતું પાણી પીવો: લોહીને પાતળું રાખવા અને નસોમાં કચરો જમા ન થાય તે માટે દિવસમાં ૩-૪ લિટર પાણી પીવો.

૬. ક્યારે ડૉક્ટરની સલાહ લેવી?

જો તમને અચાનક અંગો સુન્ન થઈ જાય, ચાલવામાં સંતુલન બગડે અથવા તીવ્ર દુખાવો થાય જે રાત્રે ઊંઘવા ન દે, તો ન્યુરોલોજીસ્ટનો સંપર્ક કરવો જોઈએ. વિટામિનની ઉણપ જાણવા માટે લોહીની તપાસ પણ જરૂરી છે.

નિષ્કર્ષ

નસોની નબળાઈ એ સૂચવે છે કે તમારું શરીર પૂરતું પોષણ અને હલનચલન ઝંખે છે. કુદરતી આહાર, નિયમિત કસરત અને યોગ્ય જીવનશૈલી દ્વારા તમે તમારી નર્વસ સિસ્ટમને ફરીથી મજબૂત અને કાર્યક્ષમ બનાવી શકો છો. તમારી નસોનું ધ્યાન રાખો, તે તમારા શરીરની સંદેશવાહક છે.