ઘણીવાર જ્યારે આપણે સવારે પથારીમાંથી ઉઠીએ, ઘૂંટણ વાળીએ કે ગરદન ફેરવીએ ત્યારે સાંધામાંથી ‘કટ-કટ’ કે ‘ચટ-ચટ’ જેવા અવાજો આવે છે. તબીબી ભાષામાં આ અવાજને ‘ક્રેપિટસ’ (Crepitus) કહેવામાં આવે છે. ઘણા લોકો આ અવાજ સાંભળીને ગભરાઈ જાય છે કે કદાચ તેમના હાડકાં ઘસાઈ રહ્યા છે અથવા તેમને વા (Gout/Arthritis) થઈ રહ્યો છે. પરંતુ, શું દરેક અવાજ…
આધુનિક યુગમાં મેદસ્વીતા અથવા અતિશય વજન એ માત્ર દેખાવની સમસ્યા નથી, પરંતુ તે શરીરના આંતરિક માળખા માટે એક ગંભીર પડકાર છે. આપણા સાંધા, ખાસ કરીને કમર અને ઘૂંટણ, એક ચોક્કસ વજન સહન કરવા માટે બનેલા હોય છે. જ્યારે શરીરનું વજન મર્યાદા કરતા વધી જાય છે, ત્યારે આ સાંધા પર ‘મિકેનિકલ’ અને ‘કેમિકલ’ બંને પ્રકારના નકારાત્મક…
આજના સમયમાં હાડકાંનું પોચા પડવું (Osteoporosis) કે સાંધાનો દુખાવો એ સામાન્ય સમસ્યા બની ગઈ છે. જ્યારે પણ હાડકાંની નબળાઈની વાત આવે, ત્યારે લોકોના મનમાં સૌથી પહેલો વિચાર ‘કેલ્શિયમની ગોળીઓ’નો આવે છે. પરંતુ, શું તે શક્ય છે કે આપણે કોઈ પણ દવા કે સપ્લિમેન્ટ્સ લીધા વગર માત્ર આપણા રોજિંદા આહાર અને જીવનશૈલીથી હાડકાંને લોખંડી બનાવી શકીએ?…
ફિઝિયોથેરાપીમાં કસરત, મેન્યુઅલ થેરાપી કે મશીન દ્વારા થતી સારવાર તમારા સ્નાયુઓને સક્રિય કરે છે. આ પ્રક્રિયા દરમિયાન સ્નાયુના તંતુઓમાં સૂક્ષ્મ ખેંચાણ આવે છે, જેને રિપેર કરવા માટે શરીરને યોગ્ય પોષણની જરૂર હોય છે. ઘણીવાર લોકો કસરત તો કરે છે, પરંતુ આહારમાં ભૂલ કરે છે, જેના કારણે દુખાવો લાંબો સમય રહે છે અથવા રિકવરી ધીમી પડે…
આજના સમયમાં ઘણા લોકો હાથ-પગમાં ખાલી ચઢવી, સોય ભોકાતી હોય તેવી ઝણઝણાટી (Tingling Sensation) અથવા સ્નાયુઓની નબળાઈની ફરિયાદ કરતા હોય છે. ઘણીવાર આપણે આને માત્ર થાક સમજીને અવગણીએ છીએ, પરંતુ આ વિટામિન B12 (Cobalamin) ની ઉણપના ગંભીર સંકેતો હોઈ શકે છે. વિટામિન B12 એ આપણા ચેતાતંત્ર (Nervous System) નો રક્ષક છે. જ્યારે શરીરમાં આ વિટામિન…
સિક્સ-પેક એબ્સ (Six-pack abs) એ ફિટનેસની દુનિયામાં સૌથી આકર્ષક અને લોકપ્રિય લક્ષ્યોમાંનું એક છે. ભલે તમે એક અનુભવી રમતવીર હોવ કે પછી ફિટનેસની યાત્રા શરૂ કરી રહ્યા હોવ, એક મજબૂત અને ટોન્ડ કોર (Core) માત્ર તમને દેખાવમાં જ સારું નથી બનાવતું, પરંતુ તે તમારા શરીરના સંતુલન, પોશ્ચર (Posture – શરીરની મુદ્રા) અને એકંદર શક્તિને પણ…
ઓસ્ટિયોપોરોસિસ એક એવી સ્થિતિ છે જેમાં હાડકાંની ઘનતા (Density) ઓછી થઈ જાય છે, જેના પરિણામે હાડકાં બરડ અને પોચા બની જાય છે. આ સ્થિતિમાં સહેજ અમથા આંચકા કે પડવાથી પણ ફ્રેક્ચર થવાનું જોખમ રહે છે. મોટાભાગે મહિલાઓમાં મેનોપોઝ પછી અને પુરુષોમાં મોટી ઉંમરે આ સમસ્યા વધુ જોવા મળે છે. ઘણા લોકો માને છે કે જો…
ફિઝિયોથેરાપી અને ફિટનેસની દુનિયામાં ઘણી કસરતો એવી છે જે જોવામાં ખૂબ જ સરળ લાગે છે, પરંતુ તેની અસર અત્યંત શક્તિશાળી હોય છે. ‘વોલ સીટ’ (Wall Sit) આવી જ એક કસરત છે. આ કસરત કરવા માટે તમારે કોઈ મોંઘા સાધનો કે જીમની જરૂર નથી; માત્ર એક મજબૂત દિવાલ પૂરતી છે. જ્યારે તમે દિવાલના ટેકે બેસો છો,…
આજના ભાગદોડભર્યા જીવનમાં માનસિક તણાવની સાથે શારીરિક તણાવ પણ એક મોટી સમસ્યા બની ગઈ છે. જ્યારે આપણે તણાવમાં હોઈએ છીએ, ત્યારે આપણું શરીર અજાણતા જ સ્નાયુઓને જકડાઈ (Tense) લે છે. ખાસ કરીને ખભા, ગરદન અને જડબાના સ્નાયુઓ સૌથી વધુ પ્રભાવિત થાય છે. આ જકડન લાંબા ગાળે માથાનો દુખાવો, કમરનો દુખાવો અને થાકનું કારણ બને છે….
સામાન્ય રીતે લોકો ફિઝિયોથેરાપિસ્ટ પાસે ત્યારે જાય છે જ્યારે તેમને અસહ્ય દુખાવો ઉપડે અથવા કોઈ ગંભીર ઈજા થાય. પરંતુ, સ્વાસ્થ્ય વિજ્ઞાનનો એક સુવર્ણ નિયમ છે: “અટકાવ એ ઈલાજ કરતાં શ્રેષ્ઠ છે” (Prevention is better than cure). આ ખ્યાલ પરથી જન્મી છે ‘પ્રિવેન્ટિવ ફિઝિયોથેરાપી’ (Preventive Physiotherapy). પ્રિવેન્ટિવ ફિઝિયોથેરાપી એટલે એવી પદ્ધતિ જેમાં કોઈ રોગ કે દુખાવો…
